food lab

                  विभाग :-    गृह आणि आरोग्य ......... 

                १)  मशीनची माहिती . 

  *    फूड पल्पर मशीन :-

या मशीन मंध्ये आपण कोणत्याही फळाचा रस काढू शकतो . 

२) हाय फूड पल्पर मशीन  .. 

      ह्या मशीन मंध्ये आपण ज्यास्त प्रमाणात कूट करू शकतो व बारीक . 

३) हिटटींग कॅटल मशीन :-

       या मशीन मंधे आपण कोणताही पदार्थ गरम  करू शकतो . 

          उदारणार्थ :- सॉस बनवण्यासाटी टोमॅटो गरम केली जातात . 

४) तेल घाणी :-

      एखाद्या पदार्थापासून तेल काढणे या सती ही मशीन वापरतात . 

५)  सिलिंग मशीन :-

   बनवलेला पदार्थ पॅकिंग करण्यासाटी या मशीनचा वापर केला जातो . 

natrojan paking :-

   बनवल्याला पदार्थ मंध्ये हवा भरतो कारण की तो पदार्थ ज्यास्त काळ टिकून राहावा . 

आटा मशीन :-

या मशीन मंध्ये आपण कोंत्येही पिट मालू शकतो व ज्यास्त प्रमाणात . 

 आवळा कटर मशीन :-

या मशीन मंध्ये आपण आवळ्याच्या बिया बाजूला काढू शकतो व त्याचे तुकडे करू शकतो . 

कॅप मशीन :-या मंध्ये बनवलेला लोणच्याच्या किंवा जुसच्या वर्णिला झाकण लावण्यासाटी केला जातो . 

मायक्रो ओहन :-

या मंध्ये आपण केक किंवा कोणताही पदार्थ भाजू शकतो . 

मिक्सर :- या मंध्ये आपण कमी पदार्थ बारीक करू शकतो . कमी वजनाचे . उदा ) ४०० ग्र्याम शेंग चिकी बनवणे 

       २)    खोबऱ्याची चिक्की बनविणे 

उदिदष्ट :- खोबऱ्याची चिकी बनवणे . 

साहित्य  :- शेगदाणे , खोबऱ्याचा किस , गुल्कोज किंवा तूप , साखर . 

साधने :- कढइ , गँस , चमचा , चिकी ट्रे , लाटणे , कट्टर .   

कृती :- १) सर्वात प्रथम आम्ही खोबरे व साखर मोजून ३००/३०० ग्रम                        घेतले . 

           २) त्यानंतर साखर कढईत टाकून त्याचा पाक तयार केला , १००                   ग्रम  गुल्कोज टाकले . 

           ३)  टाकल्यानंतर त्यामधि खोबऱ्याचा किस टाकला . 

           ४) व ते सर्व मिक्स करून घेतले तोपर्यत उलाथनी व कट्टर ला                       तेल लावले . 

           ५) बनवलेले मिसरण ट्रे मधी टाकले व लाटण्याने पसरवले व                         त्यावरून कट्टर फिरवले , त्याचे पीस केले . 
          ६) त्यानंतर त्याचे प्येकींग  केले .
  

निरीक्षण :- १) पाकामध्ये  गुल्कोज टाकताना गँस कमी जास्त करावा                            नाहीतर पाक जळण्याची  शक्यता असते . 
                 २) त्याचे प्रमाण एकास-एक घ्यावे . 
                 ३) त्याचे पँकीग चागले करावे  

खर्च :-

वस्तु	नग	दर	किमत
१. खोबरे	३००gm	220/kg	66  RS.
२. साखर	३००gm	35/kg	10.5  RS.
३. गास	(२०min)३०gm	46/kg	1.38  RS.
४. ग्लुकोज लीक्विड	१०० gm	100/kg	10  RS.
५. पॅकिंग   bag	१२ bag	250/50rs	2.40  RS.
६.लेबल	gm		0.01  RS.
७.पॅकिंग	gm		0.01  RS.
		total	92.28 RS.
		Leabor charge	23 RS.

   

            ३)   पोपकोर्न बनविणे . 

उददेश :- पॉपकोर्न बनवणे व विक्री करणे .

साहित्य :- पॉपकोर्न ची मका , तेल , जीरा , हळद , मीठ .

साधने :- ग्यास , कुकर , उलातने , परात .

कृती :- 

1. सर्वात आधी ग्यास चालू करून त्यावर कुकर गरम करण्यास ठेवला .
2. त्यानंतर त्यात २० gm तेल टाकले त्यात २० gm मीठ टाकले आणि ५-१० gm हळद टाकली व ते सगळे मिक्ष्रण करून घेतलं .
3. त्यानंतर त्यात  पॉपकोर्न ची मका टाकली व पूर्ण सगळे मिक्ष होईपर्यंत हलवले व पूर्ण मिक्ष केले .
4. त्यानंतर त्यावर झाकण ठेवले . व त्यातील पूर्ण  पॉपकोर्न चा आवाज बंद होत नाही तोपर्यंत त्यावरील झाकण काढू नये . 
5. आवाज बंद झाल्यावर ते पूर्ण  पॉपकोर्न परातीत काढून घ्यावे . गार झाल्यावर pack करावे . 

निरीक्षण :- 

1.  पॉपकोर्न चे दाने घेताना ते नीट बघून घावे . 

1. त्यात तेल जास्त टाकू नये नाहीतर ते खराब होते . 

1.  पॉपकोर्न 

४) नानकेट तयार करणे 

उदिदष्ट :- नानकेट तयार करणे 

साहित्य :- मैदा , पिटी साखर , डालडा , फ्लेवर 

साधने :- ओहोम , ट्रे , प्लेट , चमचा , परात , नानकेट साचा . 

कृती :-  १) सर्वात प्रथम आम्ही  मैदा , पिटी साखर , डालडा                                      ५००/३००/३०० ग्रम घेतले . 

            २) त्यानंतर परातीत डालडा घेतला व त्यात पिटी साखर मिक्स  केली . 

            ३) त्यानंतर त्या थोडा थोडा मैदा टाकला व पूर्ण मिक्स केले , मैदा   , पिटी साखर , डालडा पूर्ण मिक्स करून घेतले . 

             ४) त्यानंतर   नानकेट साचाने त्याचे आकार बनवले व ते आहोम   ठे वले व आहोम  मधी ७ मिनिटे ठेवली 

             ५) व परत ती प्लेट बाहेर आणि ती थंड होऊन दिली 

             ६) थंड झाल्यावर त्याचे पॅकिंग केले 

निरीक्षण :-  १) मैदा , पिटी साखर , डालडा पूर्ण मिक्स करावा 

                  २) नानकेट भाजताना ते जळणार नाही याची काळजी घ्यावी 

                  ३)  नानकेट गार झाल्यावर त्याचे  पॅकिंग करावी 

खर्च :-

वस्तु	नग	दर	किमत
1. मैदा	500 gm	26/kg	13  RS.
2. डालडा	300 gm	90/kg	27  RS.
3. पिटी साखर	300 gm	44/kg	13.2  RS.
4. वीज	0.075	3/unit	0.22  RS.
5. पॅकिंग bag	6	10/50gm	2  RS.
6. लेबल	-	-	0.1  RS.
7. पॅकिंग	-	-	0.01  RS.
8. फ्लेवर	5ml	36/20ml	2.77  RS.
		Tital	58.21 RS.
		Leabor charge	14.55 RS.

  ५). तिळाची चिक्की बनवणे 

* उद्देश : तिळाची चिक्की बनवणे व विकणे 

* साहित्य : तील . साखर .ग्लुकोज .तेल 

* साधने : गॅस . कढई . उलाधने . कटर . लाटणे . चिक्की ट्रे

* कृती : १.सर्व प्रथम आम्ही तील व साखर मोजून ४००/४००g  मोजून घेतली .

२. त्या नंतर आम्ही तील भाजून घेतले 

३. त्यानंतर ते तील कडून त्या कढई त साखर टाकली व तिचा पूर्ण पाक बनवून घेतला .

४. त्या मध्ये १०० g पाक टाकला व परतले 

५. व वजन केलेले शेंगदानेचे कुट टाकले व व्यवस्थित मिक्स केले . ट्रे ला व लाटण्याला व कटर ला व्यवस्थित तेल लावले .

६.चिक्की ट्रेे वर घेतले व ते लाटण्याने एकसारखे दाबून घेतले . 

७. मग त्याला एकसारखे कटर ने कापले व त्याचे चौकोनी भाग तयार केले .

८. थोडा वेळ ते थड होऊ द्यावे मग त्याचे तुकडे करून घ्यावेत

निरिशन : मिश्रण बनवितानी गॅस वरती लक्ष ठेवावे .

Turn off for: Marathi

खर्च :-

वस्तु	नग	दर	किमत
१. तीळ	४००gm	140/kg	66  RS.
२. साखर	4००gm	35/kg	14  RS.
३. गैस	(२०min)३०gm	46/kg	1.38  RS.
४. ग्लुकोज लीक्विड	१०० gm	100/kg	10  RS.
५. पॅकिंग  bag	१२ bag	250/50rs	2.40  RS.
६.लेबल	gm		0.01  RS.
७.पॅकिंग	gm		0.01  RS.
		total	85.78 RS.
		Leabor charge	२१.44 RS.

                6)   शेगदाण्याची चिकी बनवणे

उददे्श :- शेगदाण्याची चिकी बनवणे

साहित्य :- शेगदाणे , गुळ , गुल्कोज . 

साधने:- कढई , गैस , चमचा , चिकी ट्रे , चिकी कट्टर .

कृती :- १) सर्व प्रथम आम्ही चिकीसाठी लागणारे साहित्य माहीत करून                    घेतले .

           २) मग आम्ही गुळ व शेगदाणे ४०० ग्रम वजन करून घेतले . 

           ३) त्या नत्ररून शेगदाणे भाजून घेतले , शेगदाणे टरफले काढून                     त्याचा कुट केला .

           ४) चिकीचे प्रमाण एकास एक घ्यावे 

           ५) मग आम्ही वजन केलेला गुळ घेतला , त्याचे तुकडे केले व                       कढईत पाक करून १०० ग्रम गुल्कोज टाकले व थोडे हालवले व                 पाकमधी शेगदाण्याचा कुट टाकला व थोडे हलवून मिक्स केले .

           ६) मग ते ट्रे उतरवून घेतले , उतरवल्यानतर पसरवून घेतले                         लाटल्याने एकसारखे दाबून घेतले .

           ७) कट्टरने एका रेषेत ते कट्टर फिरवले व थोडा वेळ थड होऊन                          दिला मग त्याचे पार्ट काढून थंड झाले 

           ८) पकिग मध्ये प्रत्यकी ४ चिक्या भरल्या व सिलिग केले .

निरीशन :- १) चिकी बनविताना गैस वरती लश ठेवावे 

कोस्टीग :- 

अ.क्र	साहित्य	वजन	दर	किंमत
१	शेगदाणे	४००	८०	३२
२	गुळ	४००	४०	१६
३	गुलोक्ज	१००	१००	१०
४	तेल	१००	८०	०.८०
५	गैस चार्ज	३०	२०	१.३८
६	पकिग बॅग	१२	२५०	२.४०
७	लेबल			१
८	प्यकिग			१
९	मजुरी २५%			१६.७४
१०	एकूण खर्च			८०.७२

               7)  पाव बनविणे . 

उददेश :-भट्टीचा वापर करून पाव बनविणे . 

साहित्ये :- मैदा , साखर , तेल ,ईस्ट ,ई .... 

साधने :-आटा मेकर मशीन ,उलथणे ,भट्टी ट्रे ,वजन काटा ,टेबल इ .... 

   कृती :- 

            १)   भट्टी पेटवण्यास  लावावी . 

त्या मंधे लाकडे मोजून टाकावे व वजन करावे . 

मैद्याचे पीट  चालून घेतले . व ते ८ किलो घेतले . 

त्या नंतर ईस्ट आणि मीट हे ऐकट्रकरून ते ऍक्टिवेट होन्यासाटी  १० मिनिटे ठेवले . व ते पीट चाळलेले होते  त्या मंधे टाकले व ते मिक्स करून घेतले . 

त्या नंतर ते फुगण्यास २ तास ठेवले . 

मग त्याचे गोळे बनवून ते ट्रे वॉर ठेवले एकसारखे बनवावे . 

नंतर ते फुगून घ्यावे . मग आम्ही भट्टी मंधे बाजण्यासाटी घेतले . 

भट्टी मंधे तापमान ४०० च्या वरती असावे मग पाव ७ ते १० मिनिटात बजात्तात . व नंतर त्यांना तेल लावावे . 

व थंड होऊ द्यावे नंतर ते दुसऱ्या भांड्यात काढावेत . 

निरीक्षण :- १) मैदा व्यवस्तीत मळून घ्यावा चिकल व मऊ होऊ द्यावा . 

२)भट्टी मंध्ये पाव बनवतानी आपल्याला इजा होणार नाही याचे कालजी घ्यावी . 

३)भट्टीचे तापमान हे ४०० च्या वरती असावे . 

 ४) पाव करपणार नाहीत याची काळजी असावी . 

५) पाव बनवून झाल्यावर ते थंड होऊ द्यावेत . 

अ.क्र	वस्तू	नग	दर	किंमत
१	मैदा	८ kg	२९ kg	२०८
२	इस्ट	२०० ग्रम	२०० kg	४०
३	मीठ	१५० ग्रम	१५ kg	२.२५
४	ग्लूटेन	१० ग्रम	१० rs /२० gm	५
५	तेल	२५० ग्रम	८० kg	२०
६	लाकूड	२०kg	८ kg	१६०
७	लेबर चार्ज			१०८
८	टोटल			४३४.२५

         

8 )बटर बनवणे 

उद्देश :-  बटर बनवणे व विकणे . 

साहित्य :- १) मैदा २) ईस्ट ३) जिरा ४) मीठ  ५) ग्लुटेन पावडर 

साधने :- १) ट्रे  २) भट्टी ३) परात ४) लाकडे ५) तेल 

कृती :- 

१) सर्वात आधी आम्ही परात घेतली त्यामध्ये २०gm  ईस्ट टाकले त्यात २०gm मीट टाकले 

२) त्यात १०gm जिरा टाकले . व त्यात ग्लुटेन पावडर ५gm  टाकली व मिक्स केले . 

३) ते पूर्ण चांगले मिक्स करावे त्यानंतर त्यात ३kg मैदा टाकला व ते पूर्ण चांगले मिक्स केले . 

४) ते पूर्ण चांगले चिकट कणिक होत नाही तोपर्यंत ते मळावे . 

५) त्यानंतर त्याचे गोळे बनवावे व ट्रे मध्ये ठेवावी व भट्टीत भाजण्यास टाकावे पाव करपून देऊ नये ते नीट भाजावे 

६) भट्टीचे तापमान ४०० ते ४५० असावे . त्याआधी भाजण्याआधी दोन तास फुगण्यास ठेवावे 

निरक्षण :-

1. पीठ मळताना जरा ताकतीने मळावे . पूर्ण ईस्ट त्यात मिक्स झाले पाहिजे . 
2. पाव भगतांना जळणार नाहीत याची काळजी घायवी . 

फोटो :-

   

       9) गुलाब जामून बनवणे . 

उद्देश :- गुलाब जमून बनवणे व विकणे . 

साहित्य :- दूध , मैदा , पिठीसाखर , इलायची पावडर , तेल , साखर . 

साधने :- गॅस , प्लेट , चमचा , उलतने, टोप . 

कृती :-  

1. पहिल्यांदा  गॅस वरती पात्याले ठेऊन दूध आठवले म्हणजे त्यातील पाणी काढून टाकले . व खावा बनवला . 
2. ३ लिटर दुधाला बरोबर १ तास लागला . 
3. त्यानंतर खावा ,   इलायची पावडर , दूध  हे सर्व मिक्स केले . 
4. त्या मिश्रणाचे छोटे गोळे बनवले . 
5. ते गोळे तेलात चांगले तळले खरपूस होईपर्यंत 
6. त्यानंतर साखरेचा पाक बनवला 
7. त्यात ते गोळे मुरण्यास ठेवले व पूर्ण ते मुरे परंत ठेवले त्याचा पूर्ण आत पाक गेला पाहिजे . 

निरीक्षण :- 

1. दुधाचा खावा जाळून देऊ नये . 
2. गुलाबजामून भाजताना ते जाळून देऊ नये . 
3. गुलाब जमून पाकात चांगले मुरून द्यावेत . 

फोटो :- 

१0) चकली बनवणे . 

उद्देश :- चकली बनवणे व विकणे . 

साहित्य :- मैदा , मीट , मिरची पावडर , मूग डाळ , तेल , पाणी . 

साधने :- गॅस, कुकर , पॅरात ,  चकली चा साचा , कढई . 

कृती :- 

1. सर्वात आधी  १२५gm  मूग डाळ घेतली ती धुतली त्यानंतर ती कुकर मध्ये शिजायला ठेवली . 
2. ती पूर्ण शिजल्या नंतर काढली त्यानंतर मैदा घेतला तो एक फडक्यात चाळून  बांधला व कुकर मध्ये ठेवला तो जरा शीजवऊन घेतला . 
3. तो मैदा शिजल्यानंतर मैद्याचे गोळे झाले होते ते पाहून चालून घेतले . 
4. त्यानंतर त्यात मिरची पावडर , मीट , टाकले व सर्व मिक्स करणे . 
5. त्यानंतर त्यात शिजलेली मूग डाळ टाकली व सर्व चांगले मिक्स करून घेतले . 
6. त्यानंतर ते एक साचत भरून त्याचा चकल्या बनवल्या व त्याचा रंग जरा बदलत नाही तो परंत तळली . 

निरीक्षण :- 

1. पिट  मळताना नीट माळवे ते कठीण होऊ देऊ नये . 
2. चकली तळताना ती जाळून देऊ नये . 

फोटो :- 

11) पिझ्झा बनवणे . 

उद्देश :- पिझ्झा बनवायला शिकणे . 

साहित्य :- मैदा , डालडा , कांदा  , शिमला मिर्च , गाजर , टोमॅटो , जिरा , मोहरी ,  तेल , तीळ , ईस्ट . 

साधने :- गॅस , कढई , ट्रे , उलटाने . 

कृती :- 

1. ५०० gm  मैदा व २० gm  डालडा मिक्स करून घेतला त्यात ५-१० gm  मैदा टाकला व चांगले मिक्स केले . 
2. त्यानंतर सर्व भाजा कात केल्या म्हणजे कांदा  , शिमला मिर्च , गाजर , टोमॅटो . 
3. सर्व भाजा फ्राय करायला टाकल्या त्या कढईत आधी तेल टाकले त्यात जिरा , मोहरी  टाकली व सर्व भाजा त्यात मिक्स केल्या . 
4. भाजा पूर्ण शिजल्या वरती त्यात मसाले टाकले . व त्याची पूर्ण भाजी बनवली . 
5. त्यानंतर मळलेला मैदा ट्रे मध्ये पसरऊन ठेवले त्यानंतर त्यावर ती भाजी टाकली व आवण मध्ये भागले . 
6. त्याचा बेस पूर्णपणे नीट शिजून द्यावा . 

निरीक्षण :- 

1. भाजी भाजताना नीट भाजावी ती जराशी कच्ची ठेवावी . 
2. पिझ्झा चा बेस नीट भाजावा नाहीतर तो कच्च राहतो . 

फोटो :-

    

                        12 )   हिमोग्लोबिन चेक करणे . 

       साहित्ये :- लेन सेट ,कापूस , disteel वाटर ,कंप्यरेटर,मायक्रो पिपेट,हंड्ग्लोज ,रीएजंट ,ड्रोपर ,स्प्रीट ,N/10 HCL हायड्रोक्लोरिक इ ....

     कृती :-प्रथम आम्ही लागणारे साहित्ये व कसे चेक करयचे हे शिकलो .

  

    मग पहिल्यांदा म्याडमानी करून दाखवले . मग आम्ही प्रत्यकाने वेगवेगळ्या जनाचे हिमोग्लोबीन चेक केले . 

 मग मी अस्वत चे हिमोग्लोबीन चेक केले . 

  त्याचा हिमोग्लोबीन 11 आला . व मग आम्ही कम्प्यारेटर मध्ये घेवून त्या disteel पाणी ऐका वेळी 2 थेंब द्रोप्च्या सहय्याने टाकले . 

   हिम्ग्लोबीन चे प्रमाण :-

पुरुष :- १४ ग्र्याम ते १८ ग्र्याम असते .

स्री :-  १२ ग्र्याम ते १४ ग्र्याम असावे .

   हिम्ग्लोबीन कमी असल्याव होणारे परिणाम .

१ ) चक्कर येणे ,थकवा , ब्लेड प्रेशर कमी होतो .

     चांगले टेवाण्यासाटी काय खावे .

   १)गुळ ,बीट ,टोमेटो ई ....

      

.

 13)  प्रथमोपचार

* साधने :- कातर ,चाकू ,ब्लेड ,चिंमट ई ...

उदेद्श :-  प्रथमोपचार काय व केव्हा  कार्याचा हे शिकणे .

   कृती :- प्रथोमपचार कसे असते व ते कोण्या वेळी करयचे आहे हे शिकणे .

शांत राहणे :- शांत राहिल्यावर पिडीत व्यक्तीला चांगले उपचार देऊ शकतो .

  पिडीत व्यक्तीला व्यवस्तीत सुरक्षतेचे जागेवर नेवून टेवावे थित आवाज नाही येणार असे ठिकाणी .

*  अत्याधिक रक्त स्राव :- जखमेला जोराने दाबून टेवावे त्यामुळे रक्तस्राव बंद होईल .

जखमेला स्वच्छ पाण्याने धुवावे .

*  हाड मोडणे :-  हाड मोडल्यावर ज्यास्त प्रमणात रक्त सर्व होतो .

जिथे जखम झाली त्य ठिकाणी सूज येते .

त्य जागेला ज्यास्त हलवू नये .

हे प्रथोमचार चार साटी साहित्ये असावे .

             १4)   रक्त दाब ओळखणे
उदेद्श :- आजाराचे निरसन करण्यासाठी ब्लड प्रेशर तप्साने  गरजेचे आहे .

साहित्य :- ब्लड पेशर चेकाप मशिन , मीटर ,स्टेट स्कोप .

कृती :- १) हाताची मुठी बंद करून घ्यावी            २) दंडावर ब्लड पेषर चेकप ब्यंड बाधून घ्यावा 

         ३)) त्यासाठी हाताच्या नदीवर स्टेटस्कोप ठेवून नाडीच्या   आवाक्यातील ठोके मोजणे  

          ४)) जेह्वा ठोके बंद होईल व ठोके चालू झाल्याची नोड करावी .या   वरून bp चेक करणे . 

व नोंदी घ्यावेत . 

टीप :- पाण्यातील मिठाचे प्रमाण कमी ठेवावे . 

२) पाणी गळून घ्यावे व MEDICLOREEN टाकून प्यावे . 

   

  १५)    रक्त गट तपासणे

उदेद्श :-  रक्त गट तपासणी करण्यास शिकणे आणि विविध रक्तगटाची                 माहिती समजून घेणे 

अपेषित कौशल्य :- मुलांना रक्ताचा नमुना घेता येने 

साहित्य /साधने :- लॅसेट , कापुस , काचपटी , परिशानळी , भिग , स्पिरीट                              , antia a , antia b , antia d

 कृती :- १) ज्या व्यक्तीला रक्तगटाची तपासणी करावयची आहे तिच्या                    डाव्या हाताला करगलीच्या शेजारील बोटाला स्पिरीटने                            निर्ज्रुतुक करून घ्या  ,लॅसेटच्या साहाय्यने टोचून घ्या व                          आपले हात चे रक्त तीन काचपत्यावर घेतले 

           २) काचप्त्त्वरील एका ठिकाणच्या र्क्त्वरील अन्तीसिरा A ,B , D                 या ठीक णी रक्त घेतले    

           ३) तीन्ही ठीकानाच्या रक्त नुमुन्या साठी तीन स्वतंत्र स्वच्छ                        काच पट्या वापरून anti व प्रत्येक रक्तानुसार एकत्र करा 

निरीशन / अनुमान :- तिसऱ्या  ठिकाणच्या  नुमुनाच्या निरीषण                                              करण्यासाठी   भिग वापरा व पुढील तक्त्याच्या                                         आधारे रक्त नमुना ओळखता येईल .

निरिक्षण :-  अनुमान :- तिसऱ्या ठिकाणच्या नमुन्याचे निरिक्षण करण्यासाठी भिंग वापर व पुढील रक्त गट ठरवला जातो .


   

      

          १6)        रोट बनवणे

उदेद्श :- भटीचा वापर करून करून रोट बनवणे .

साहित्य :- रवा , डालडा , साखर , अमूल बटर , दुध .

साधने :- परात , ट्रे , चमचा , लाकूड .

कृती :- १) प्रथम आम्ही रोट साठी लागणाऱ्या साहित्याची यादी केली व ते                 गावातून आणली .

           २) डालडा १२५ gm घेतला  त्याला डालडा १२५ gm घेतला  त्याला                   व्यवस्थित मिक्स केले .

           ३) त्या मध्ये ५००gm रवा  टाकला व  त्याला डालडा १२५ gm                        घेतला  त्याला व्यवस्थित मिक्स केले .

          ४) साखर व अमूल बटर टाकून हे सर्व मिक्स केले व त्यानंतर                        त्यात वेलची टाकली . 

          ५) मग दुधात ते लाडू  बनतील असे प्रकारे ते मिक्स केले .

          ६) त्यानंतर ट्रेला थोडासा डालडा लावून घेतला . रोट बनवून  ट्रे                      मध्ये ठेवले .

          ७) भटीचे ट्रेपरेचर थोडे जास्त असून गरजेचे असते .

          ८) रोट पुरपणे चाॅकलेटी होइपर्यत ठेवावे .

निरीषण :- १) ट्रेला डालडा जास्त लोवू नये .

                 २) मिश्रण  व्यवस्थित मिक्स केले .

                 ३) रोट व्यवस्थित भटीमध्ये भाजून घ्यावे .

कोस्टीग :-

अ.क्र	वस्तू	नग	दर	किम्मत
१	रवा	१.५/kg	२८/kg	१४Rs
२	डालडा	१२५gm	९०/kg	११.२५ Rs
३	साखर	५००gm	३०/kg	१५ Rs
४	अमूल बटर	१पॅकेट	१ पॅकेट ४६	४६ Rs
५	दुध	१.५ लिटर	४०/kg	२० Rs
६	लाकूड	७/kg	८/kg	५६ Rs
			लेबर चार्ज	४२.२५Rs
			TOTOL	214.75Rs

   

                     

  १७ )  नाडीचे ठोके मोजणे . 
 

     उददेश :- शरीरातील रक्ताचे प्रेशर मेंदूचे ,कार्य साधरण तपसण्यासाठी नाडीचे ठोके मोजणे महत्त्वाचे आहे .

साधने :-  स्टेट्स स्कोप  

  माहिती :-   हृदयात  चार कप्पे  असतात  . 

२) मानवाच्या शरीरातून दोन प्रकारे रक्त प्रव्हा  चालू असतो 

३) अशुद्ध रक्त फुफ्फुसात  जाते व शुद्ध रक्त शरीरात जाते . 

४)  अस्य प्रकारे ५५ - ६५ किलो वजनाच्या माणसात ६-७ लीटर रक्त ८ व्या मिनिटाला रक्त प्रवाह चालू असतो . 

*  श्वसनाच्या ४ पात नाडीचे  ठोके असतात . 

*   म्हणजे :- 18 वेळा १ मिनिटात श्वसन होत  असेल तर ७२  वेळा ठोके पडतात . 

कृती :-   

            hurdyat  नाडीचे ठिकाणावर स्टेटस स्कोप तेवून प्रती मिनिटाचे ठोके मोजणे व नोंदी ठेवणे ० . 

श्वसनाच्या  कॅलीवरून मोजणे व त्याला ४ ने  गुणाने व त्यापासून पहाणे नाडीचे ठोके मिळतात . 

     

श्वसनाची चाल    गुणिले  ४ = नाडीचे  ठोके 

म्हणून 18 गुणिले ४ = ७२ 

हे आले १ मिनिटात केली स्वासन व ठोके ७२ आले . 

 

असे मोजले जाते . 

                18) पाणी परीक्षन  करणे.  

उदेद्श :- पाण्याची H2z strip test तपासणी करण्यास सिकने व ते                           पिण्यायोग्य आहे किवा नाही याचा अहवाल तयार करणे . 

साहित्य :-  H2z strip test bottle पाण्याच नमुना इ . 

प्रत्याषिक कृती :- १) ज्या पाण्याची तपासणी करयाची आहे त्या पाण्याचा                                   १०० मिली . नमुना ( sample ) निर्जतुक बाटलीत                                       भरून ठेवा . 

                          २) H2z strip test बाॅटलवरील दिलेल्या रेषेपर्यत                                             पाण्याचा नमुना भरून द्यावा . 

                          ३) पाण्याच्या बाटलीचे झाकण पक्के बसवा  हळूहळू 

                               बाॅटल हलवा त्यामुळे पाण्याची भिक्रिया बाॅटलितील 

                              कागद बरोबर हो द्या . 

                          ४) ती पाण्याची बाॅटली सभोतालच्या तापमानाला ३० ते                                   ३७ अश सेल्सीअसला किवा ३७ अंश सेल्सीअसला  

                               एका ठिकाणी १८ ते ४८ तास ठेवले . 

                        ५) ४८ तासानंतर पाण्याचा रंग बदलतो का त्याचे निरीक्षन  करावे . 

                              

निरीक्षन  आणि अनुमान :- १) पाण्याचा रंग काळा झाला तर पाणी 

                                           पिण्यायोग्य नाही . 

                                      २) पाण्याचा रंग पिवळा झाला तर पाणी 

                                           पिण्यायोग्य आहे . 

दक्षता  :- १) एकाच वेळी एकच पाण्याचा नमुना घ्यावा . 

              २) पाणी नमुना घेताना स्वच्छ भाड्यात घेवा . दोन -तीन ठीकानी पाण्याचे मिश्रण करून टेस्ट करू नये . 

                  

              ३) पाणी परीक्षन  करताना घड्याळाचा वापर करावा . 

            




         १९)   गव्हाचे बिस्कीट बनविणे . 

उददेश :-  ओहन चा वापर करून गव्हाचे बिस्कीट बनविणे . 

साहित्ये :- गव्हाचे पीठ ,पीटी साखर ,बटर ,बेकिंग पावडर ,दुध ई .... 

साधने :-परात ,ओहन ,वजन काटा . 

कृती :- सर्व प्रथम परती मान्ध्ये १०० ग्र्याम बटर घेतले . 
त्या नंतर पीटीसाखर २०० ग्र्याम घेवून मिक्स केली व त्या नंतर १० ग्र्याम बेकिंग पावडर टाकून ते व्यवस्तीत सर्व मिक्स केले व त्याचे बिस्कीट बनवायला घेतले . 

त्याची चपाती लाटून एक वाटी घेवून त्याची गोलाकार बिस्कीट बनवली . 

निरिक्षन :-  बिस्कीट ओहन मान्ध्ये जाळू देऊ नये 

मिश्रण व्यवस्तीत मळावे , ते ज्यास्त पातळ करू नये . 

प्रत्येक वस्तू प्रमाणानुसार टाकावी . 

बिस्कीट एक सारखी बनली पाहिजेत  याची काळजी घ्यावी . 
                                      

      असी  बिस्कीट तयार होतात . 

                        २० )  पालक शेव बनविणे . 

उददेश :-  पालक शेव बनविणे व विकणे . 

साहित्ये :-  पालक मिरची ,ओवा ई .... 

साधने :-कडई ,झार्या ,ताट , गैस ,टोप ,सोर्या ,मिक्सर ई ... 

 कृती :-  पालक व मिरची मिक्सर मान्ध्ये बारीक करून घेतली . व 

एका परती मंध्ये  घेतले व सगळे साहित्ये वरती धक्विले ते आपण बनवणार आहोत त्या नुसार टाकावे व आपल्या चावी नुसार टाकले तरी चालते 

तेल गरम करण्या आधी मिश्रण व्यवस्तीत हलवून व एक जीवा करून ग्यावे व तेल ज्यास्त गरम केल्याव शेव करपते वास येतो ही काळजी ग्यावी . 

व ज्यास्त ठीकात मसाला टाकू नये . 

निरिक्षन :- शेवचे पीट मळताना ते एक जीव मळून घ्यावे . 

२ शेव तळताना तेल गरम असते अंगव उडण्याची शक्यता असते . 

सर्व साहित्ये चवीनुसार टाकावे अथवा प्रमाणानुसार टाकले तरी चालेल  . 

  

            २१) टोमॅटो साॅॅस बनवणे .

                             

उदेद्श :- टोमॅटो साॅॅस बनवणे .

साहित्य :- टोमॅटो , कांदा , लसून , लवंग , वेलची , दालचिनी , कालिमिर     , मीठ , लाल तीखठ , विनेगार , जायफळ , पातील , कुकर ,       

 मिक्सर , बरणी ,चमचा  .

 
कृती :- १) टोमॅटो पाण्याने स्वच्छ धुवून घ्यावी .    

       २) देठाकडील हिरवा भाग काढून टाकावा .     

      ३) ह्विनेगार मिश्रण टाका व स्टोव वरती उकलाव .     

      ४) थंड होण्यासाठी बाजूला ठेवा .         

  ५) परपला उष्णता द्या घट्ट होत असताना त्यात साॅस    मिसळावा .

      ६) थंड होण्यासाठी बाजूला ठेवा . 

         ७) परपला उष्णता द्या घट्ट होत असताना त्यात साखर    मिसळावा . 

      ८) तापवण्याची क्रिया चालू असताना मिश्रण पातळ टाका .     

      ९) ह्विनेगार व मसाल्याचे पदार्थ मिश्रणात गाळून टाका .

         १०) उष्णता चालू टेवा .      

   ११) उकळून ६०% मिक्स पर्यत पाणी असावा .

निरीक्षन  :- टोमॅटोमध्ये सुद्धा टोमॅटो असते टोमॅटो चीरडल्यानतर त्यात                  झाइन असतात , ती सक्रीय होऊन पेक्टिन चा नाश होतो 

कोस्टीग :-

Sr.no	वस्तू	नग	दर
१	टोमॅटो	७.४०	१५.
२	साखर	६	३०
३	कांदा	०.७५	८
४	लसून	१	५०
५	ह्विनेगार	०.५५
६	लाल तिखट	२.७५	१२०
७	मीठ	०.७	१८
८	गरम मसाले	१.८	१०
एकूण =      २१ ५

   २२)    मिक्स फ्रुट ज्याम

उदेद्श :- मिक्स फ्रुट ज्याम बनवणे व विकणे .

साहित्य :- टॉमेटो , पायनॅप्पल , केळी , सफरचंद .

साधने :- मिक्सर , गॅस , बाॅटल .

कृती :- १) सर्वात आधी फळे धुवून घ्यावी .           २) त्यानंतर सर्व फळे कट करावी , नंतर त्याचा मिक्चर करावा .           ३) ते सर्व कढइत टाकून हिट करावे .

           ४) त्यानंतर त्यात सायट्रिक असीड टाकावे ,व सर्व मसाले टाकले  व पकवले .           

      ५) तो पूर्ण हिटीग झाल्यानंतर तो एका टोपात काढून गार                             करण्यास ठेवले .  

      ६) आणि ते गार झाल्यावर बाॅटल मध्ये ठेवावे .

निरीक्षन  :- १) साॅस बनवायच्या आधी सर्व फळे धुवून त्यााची साल   काढावी .            

     २) फळे कच्ची नसावीत नाहीतर ज्यामची चव बिघडते .

कोस्टीग :-   

Sr.no	वस्तू	नग	दर	किमत
१	सफरचंद	१kg	१२०/kg	१२०
२	अननस	१kg	६०/kg	६०
३	केळी	१kg	४०/kg	४०
४	सायट्रिक असीड	५gm	१	०१
५	पॅकटीन	५०gm	२७०/१००gm	१४५
६	साखर	१.५kg	४०/pakg	६०
७	पकिग			१
८	लेबल			१
टोटल				४२८ Rs

               23)   कॅलरीज काढणे . 

    * कोणत्यही काम करण्यासाठी कॅलरीजची गरज असते . 

व्याख्या :- कॅलरीज हे उर्जया मोजण्याचे एकक आहे . 

टीप :- आपण अन्न खातो व ते किती ख्ल्ल्यावा किती कॅलरीज मिळेल हे माहीत नसते . 

म्हणून :- एका उधरावरून आपण काढू शकतो . 

* वय भागिले उंची चा वर्ग  असे करून घ्यावे . 

उंची मीटर मान्ध्ये घ्यावी . 

मानवाच्या B M I 18 - २४ असेल तो चांगला असतो . शरीरातील प्रत्येक स्न्यू अंकुचन व पसरण पावतो . 

*   कर्बोदके :- १ ग्र्याम मंधून ४ कॅलरीज मिळतात . 

*    प्रथिने :- शरीर बांधणी करणे =१ गॅम मंधून ४ कॅलरीज मिळते . 

*     स्निग्ध पदार्थ :- १ गॅम मंधून ९  कॅलरीज ऊर्जा  मिळते .